FANDOM


Wielka Brytania - nieistniejące już państwo; monarchia parlamentarno-gabinetowa, położona w Europie zachodniej na wyspie Brytanii i częściowo Irlandii, posiadające kilkanaście terytoriów zależnych. Należały do nich dependencje Korony brytyjskiej (GuernseyJersey i Wyspa Man) oraz brytyjskie terytoria zamorskieAkrotiri,AnguillaBermudyBrytyjskie Terytorium AntarktyczneBrytyjskie Terytorium Oceanu IndyjskiegoBrytyjskie Wyspy DziewiczeDhekeliaKajmanyFalklandyGeorgia Południowa i Sandwich PołudniowyGibraltarMontserratPitcairnTurks i Caicos oraz Wyspa Świętej Heleny, Wyspa Wniebowstąpienia i Tristan da Cunha.

Wielka Brytania była członkiem-założycielem Wspólnoty Narodów zrzeszającej byłe kolonie, dominia i inne posiadłości brytyjskie, członkiem Unii Europejskiej (UE) i jej poprzedniczki Wspólnoty Europejskiej (od 1973 r.). Była stałym członkiemRady Bezpieczeństwa ONZ od czasu jej pierwszej sesji w 1946 r., posiadającym prawo weta. Wchodziła także w skład Rady EuropyG7G8,  G20NATOOECD oraz WTO.

United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland

Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej

I-flaga-wielkiej-brytanii-union-jack
Wlk
Flaga Wielkiej Brytanii Herb Wielkiej Brytanii
Dewiza: (fr.Dieu et mon droit

(Bóg i moje prawo)

HymnGod save the Queen[a]

(Boże chroń królową)

[1]
Język urzędowy angielski[b]
Stolica Londyn
Ustrój polityczny parlamentarno gabinetowy
Głowa państwa Król William 

HistoriaEdytuj

StarożytnośćEdytuj

starożytności obszar dzisiejszej Wielkiej Brytanii był zasiedlany przez plemiona celtyckie. Prawdopodobnie przybyli oni z centralnej lub wschodniej Europy. Celtowie znali metody obróbki żelaza, dzięki czemu posiadali lepszą broń niż dotychczasowi mieszkańcy wyspy (którzy dalej stosowali brąz). Przypuszcza się, że napór Celtów spowodował ich migracje na tereny stanowiące dzisiaj WalięSzkocję i Irlandię. Celtowie ciągle napływali do Brytanii przez kolejne 700 lat. Zajmują oni szczególne miejsce w historii Brytanii, gdyż to od nich właśnie wywodzi się duża liczba mieszkańców obecnej SzkocjiKornwaliiWalii i Irlandii. Ich kultura oraz język zostały przyjęte przez ówczesnych mieszkańców wyspy.

W 55 roku p.n.e. inwazji na Brytanię dokonał Juliusz Cezar. Swoje wrażenia opisał w dziele O wojnie galijskiej.W trakcie dwóch pierwszych prób inwazji na Brytanię, dokonanych przez Cezara w 55 i 54 roku p.n.e., nie zdobyto żadnych terytoriów. Właściwy podbój Brytanii przez Rzymian rozpoczął się w roku 43 n.e. Dzięki przewadze wojskowej oraz walkom jakie toczyli między sobą Celtowie, nie był on trudny. Największym aktem oporu było powstanie Celtów pod przywództwem Boudiki około roku 60, lecz i to zostało stłumione. Rzymianie nie zdołali podbić jedynie Kaledonii, czyli dzisiejszej Szkocji, mimo całego wieku starań. Ostatecznie na granicy pomiędzy Kaledonią a terenami przez nich zajętymi zbudowano fortyfikacje. W latach 121-129 powstał Mur Hadriana, a w roku 142 Mur Antoninusa.

Od około 367 r. wzmogły się ataki Celtów z Kaledonii. Wojsko rzymskie miało coraz większe kłopoty z ich odpieraniem. Było to odbiciem sytuacji na kontynencie, która wieszczyła początek końca panowania Rzymian w Brytanii. W 409 r. wycofano ostatnich żołnierzy rzymskich z Brytanii, a zromanizowanych Celtów pozostawiono samym sobie w obliczu najazdów.

ŚredniowieczeEdytuj

W VI w. Anglia została podbita przez plemiona anglosaskie, które z czasem stworzyły system państw, zwany heptarchią, na który składało się 7 głównych królestw walczących o hegemonię. Pod koniec tego samego wieku rozpoczęła sięchrystianizacja tych ziem. W IX w. największe znaczenie uzyskał Wessex. W tych czasach rozpoczęły się najazdy Normanów na Wyspy Brytyjskie, którzy podbili znaczną część Anglii, tworząc na tych obszarach tzw. Danelaw. XI w. Normanowie z francuskiej Normandii podjęli udaną inwazję na Anglię, a jej królem został w 1066 ich dowódca Wilhelm I Zdobywca. Po wygaśnięciu dynastii normandzkiej (1135) na tronie Anglii zasiedli w 1154 Plantageneci. W XI-XIII w. dokonał się podbój Walii, a rozpoczął Irlandii i Szkocji. W 1337 Edward III wysunął roszczenia do dziedzictwa 

Jednostka monetarna funt szterling = 100 pensów (£, GBP)
Utworzenie Akt Unii

1 stycznia1800

Wstąpienie do UE 1 stycznia

1973

Religia dominująca anglikanizm
Strefa czasowa UTC 0 – zima

UTC+1 – lato

Kod ISO 3166 GB
Domena internetowa .uk i .gb
Kod samochodowy GB
Kod samolotowy G
Kod telefoniczny +44
Data Rozwiązania 2054 rok na skutekI Wojny Totalnej

tronu francuskiego po Kapetyngach, co doprowadziło do wybuchu wojny stuletniej w latach 1337-1453. W 1399 na tronie Anglii zasiedliLancasterowie. W 1455 wybuchły walki o tron między Lancasterami a Yorkami (tzw. wojna Dwóch Róż), które zakończyły się w 1485 objęciem tronu przez Henryka VII z dynastii Tudorów.

XVI-XVII wiekEdytuj

W 1534 Henryk VIII uniezależnił Kościół Angielski od Stolicy Apostolskiej, ogłaszając się jego głową, a przez to tworząc nowe wyznanie religii chrześcijańskiej – anglikanizm. Pokonanie w 1588 hiszpańskiej Wielkiej Armady wzmocniło pozycję polityczną Anglii i stworzyło podstawy jej morskiej potęgi. Po wygaśnięciu Tudorów w 1603 władze przejęli szkoccy Stuartowie, łącząc oba państwa unią personalną.

XVIII wiekEdytuj

W 1707 dotychczasowa unia personalna łącząca Anglię ze Szkocją została przekształcona w unię realną. Powstało wówczas Królestwo Wielkiej Brytanii. W 1714 na jego tronie zasiedli władcy z dynastii hanowerskiej. Wielka Brytania podejmowała walkę z Francją o dominację morską i kolonialną zdobywając w 1713 GibraltarAkadię i Nową Fundlandię, a w 1763 KanadęLuizjanę i Florydę. W wyniku amerykańskiej walki o niepodległość 1775–1783 Wielka Brytania musiała uznać niepodległość swoich 13 kolonii. W 1793 Wielka Brytania przystąpiła do wojny przeciwko rewolucyjnej i napoleońskiej Francji.

XIX wiekEdytuj

Do 1815 Wielka Brytania zainicjowała 6 koalicji antynapoleońskich. W 1801 utworzono Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii. W 1837 tron objęła królowa Wiktoria, panująca do 1901, pod rządami której Wielka Brytania stała się największym imperium światowym (zob. Epoka wiktoriańska). Do 1849 zwierzchnictwem brytyjskim objęte zostały Indie, w 1875 dokonali zakupu akcji Kanału Sueskiego, a także m.in.: w 1878 zajęli Cypr, w 1882 Egipt, w 1886 objęli zwierzchnictwo nad Birmą, do 1898 podbili Sudan.

NowożytnośćEdytuj

W 1901 na tronie zasiedli władcy z dynastii sasko-kobursko-gotajskiej (od 1917 zwanej windsorską), panującej w Wielkiej Brytanii do dziś.

W 1902 w celu powstrzymania ekspansji rosyjskiej na Dalekim Wschodzie Wielka Brytania zawarła sojusz z Japonią.

W sierpniu 1914 Wielka Brytania wypowiedziała Niemcom wojnę. Po jej zakończeniu pozycja mocarstwowa Wielkiej Brytanii uległa zachwianiu, jej liczne dominia stały się suwerenne,
320px-City of London skyline from London City Hall - Oct 2008

Londyn

m.in. KanadaAustraliaNowa Zelandia. W 1921 Irlandiauzyskała niepodległość, Wielkiej Brytanii pozostała jedynie Irlandia Północna.

Po ataku Niemiec w 1939 na Polskę Wielka Brytania wypowiedziała Niemcom wojnę, która ostatecznie zburzyła jej imperialną pozycję na świecie. Niemal wszystkie jej kolonie uzyskały niepodległość do lat 60.

W 1945 Wielka Brytania została członkiem-założycielem ONZ i stałym członkiem jej Rady Bezpieczeństwa NZ. W 1949 uzyskała członkostwo w NATO, w latach 1960–1972 była członkiem EFTA, a od 1973 EWG.

W 1979 władzę przejęła Partia Konserwatywna, która utrzymała ją aż do 1997. Pozycja konserwatystów uległa dodatkowo umocnieniu po udanej interwencji militarnej na Falklandach, które zostały zajęte
220px-Canterbury Cathedral - Portal Nave Cross-spire

Katedra w Canterbury

przez Argentynę w 1982.

W 1991 siły wojskowe Wielkiej Brytanii uczestniczyły w operacji wyzwolenia Kuwejtu spod okupacji Iraku, a od 1992 brały udział w misjach pokojowych ONZ w Jugosławii.

W 1997, zgodnie z wcześniejszymi umowami, Wielka Brytania oddała Chinom Hongkong.

W XXI w. Wielka Brytania wzmocniła swoją pozycję w świecie m.in. poprzez współpracę ze Stanami Zjednoczonymi na Bliskim Wschodzie i w Afganistanie.

W latach 30-tych i 40-tych XXI wieku, podobnie jak USA, przeżywało permanentny kryzys ekonomiczny. Wielka Brytania wstrząsana wewnętrznymi konfliktami i sporami nie stanowiła na arenie międzynarodowej liczącego się gracza przez kilkanaście lat. Wraz z USA i Wielką Rzeczpospolitą tworzyła sojusz o nazwie Rzeczpospolita Obojga Narodów

Niestety w czasie I Wojny Totalnej rząd Wielkiej Brytanii postanowił wykorzystać trudne położenie, w jakim odnalazła się Wielka Rzeczpospolita i dokonał zdradzieckiej agresji na Irlandię. Ten niezbyt dalekowzroczny politycznie czyn zakończył kilkusetletnią historię Brytanii jako państwa. Obecnie terytorium Wielkiej Brytanii stanowi, wraz z terytorium Irlandii, integralną część Państwa Polskiego jako Polska Wspólnota Brytyjska.

Podział administracyjnyEdytuj

                                                  
320px-Glasgow panorama

Glasgow

Jednostka Rodzaj Stolica Język Urzędowy
Anglia Królestwo Londyn angielski
Walia Księstwo Cardiff angielski, walijski
Szkocja Królestwo Edynburg angielski, gaelicki, scots
Irlandia Północna Prowincja Belfast angielski, irlandzki
320px-Keswick Panorama - Oct 2009

Lake District

Jednostki te dzielą się z kolei na mniejsze
  • Anglia - 9 regionów 83 jednostki administracyjne
  • Szkocja - 32 jednostki administracyjne
  • Walia - 22 jednostki administracyjne
  • Irlandia Północna - 26 dystryktów

ReligiaEdytuj

320px-Liverpool Pier Head

Liverpool

  •   protestantyzm - 47%
  •   katolicyzm - 8%
  •   inni chrześcijanie - 1%
  •   islam 0,000000000001% (1 wyznawca)
  •   pastafarianizm - 1%
  •   judaizm - 3%
  •   ateizm - 40%

(Stan na rok 2063) Spis ludności wykazał, że 100% populacji wyznaje naczelnikizm (wiara w Naczelnika), jednakże Naczelnik jest bardzo

skromnym człowiekiem, więc kazał powtórzyć spis.

GospodarkaEdytuj

Przed I wojną totalną trzon brytyjskiej gospodarki stanowił eksport obrzydliwego jedzenia, sztucznych brzydkich pań z Liverpool'u i okolic oraz brytyjska rodzina królewska.

Zobacz też:Edytuj

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki